“เรือหลวงช้าง” แหล่งศึกษาทางประวัติศาสตร์ใต้ทะเล

ถ้าพูดถึงการท่องเที่ยวทางทะเล แล้วให้พูดชื่อเกาะในประเทศไทย “เกาะช้าง” ติดหนึ่งในสิบ ของการพูดถึงแน่ ๆ และหลายคนที่ไม่ใช่นักดำน้ำ หรือนักดำน้ำหน้าใหม่อาจไม่รู้ว่า ประเทศไทศเรามีแหล่งดำน้ำที่เป็นเรือจมสวย ๆ กับเค้าเหมือนกัน ซึ่งที่เกาะช้างแห่งนี้ ก็มี “แหล่งดำน้ำเรือจม เรือหลวงช้าง 712”

หลายคนกล่าวว่าแหล่งเรือจม เรือหลวงช้าง เป็นเรือจมที่สวยที่สุดในประเทศไทย ซึ่งผู้เขียนก็เชื่อแบบนั้นนะ แต่ก็อยากให้ทุกคนตัดสินเองเมื่อได้ไปเห็นกับตา แต่ก่อนที่จะไปเห็น เราควรจะมารู้ประวัติเรือลำนี้กันซักนิด ประดับความรู้ เชื่อผมเถอะว่ามันจะสนุกขึ้นอีกมาก

เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง

“เรือช้าง” ที่นักดำน้ำนิยมชมชอบที่จะไปดำน้ำดู ดำเที่ยวกันนั้น มีชื่อเต็ม ๆ ว่า เรือหลวงช้าง (ลำที่ 2) ที่ต้องมีลำที่ 2 เพราะเรือหลวงช้างมีอยู่สองลำด้วยกัน ซึ่งลำแรกถูกใช้งานอยู่ในช่วง พ.ศ. 2445 – 2505 ส่วนลำที่สองนี้ถูกใช้งานในช่วง พ.ศ. 2505 – 2548

เรือหลวงช้าง (ลำที่ 2) หรือ HTMS Chang 712 เดิมทีมีชื่อว่า USS Lincoln County (LST-898)  เป็นเรือสัญชาติสหรัฐอเมริกา ถูกต่อขึ้น และเข้าประจำการครั้งแรกในสหรัฐอเมริกา ปี พ.ศ.2487 หน้าที่หลักคือเป็นเรือลำเลียง เเละยกพลขึ้นบกขนาดใหญ่ เคยทำหน้าที่สนับสนุนการรบครั้งสำคัญ ๆ หลายครั้ง ได้เข้าสู่สงครามโลกครั้งที่ 2 จนมาถึงการร่วมสนับสนุนการรบที่เมืองอินชอนในสงครามเกาหลี

เรือลำนี้มีขนาดไม่ใหญ่มากนัก โดยมีความยาวตลอดลำ 100 เมตร กว้าง 15 เมตร  ถูกใช้งานอยู่ในสหรัฐอเมริกามา 18 ปี ตั้งแต่ พ.ศ.2487 จนถึง พ.ศ.2405 ต่อมาภายหลังกองทัพสหรัฐอเมริกาได้ส่งมอบให้ประเทศไทยในโครงการความช่วยเหลือทางทหาร เมื่อวันที่ 31 สิงหาคม 2505 การมอบเรือครั้งนี้ได้ทำพิธีมอบกันที่เมืองลองบีช รัฐแคลิฟอร์เนีย โดยฝ่ายไทยมีนาย วิสูตร อรรถยุติ เอกอัครราชทูตไทยประจำกรุงวอชิงตัน เป็นผู้แทนรัฐบาลไทยรับมอบ 

จากนั้นภายหลังการรับมอบเรือทางกองทัพเรือได้เปลี่ยนชื่อเรือเป็น “ช้าง” หมายถึงเกาะช้าง จังหวัดตราด ซึ่งเป็นไปตามหลักเกณฑ์การตั้งชื่อเรือของกองทัพเรือไทย ที่ใช้ชื่อเกาะสำคัญ ๆ ของไทยเป็นชื่อเรือ และมีหมายเลขเรือว่า 712 ซึ่งหมายเลขเรือ ( Hull Number ) ที่มักติดอยู่ที่ข้างเรือ หรือถูกเรียกต่อจากชื่อเรือนั้น เลขทุกตัวมีความหมาย ซึ่งเปรียบเสมือนการบอกยศของเรือเลยทีเดียว โดยหมายเลขตัวเรือ (Hull number) จะถูกเขียนไว้ที่หัวเรือ (ในเรือดำน้ำ หมายเลขตัวเรือจะเขียนไว้บริเวณหอกล้องตาเรือ)  หมายเลขตัวเรือจะช่วยยืนยันรูปพรรณของเรือ คำนี้ใช้อีกอย่างหนึ่งได้ว่า “bow number”

เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง

หมายเลขหลักที่ 1 แสดงประเภทของเรือ ซึ่งมีทั้งหมด 9 ประเภท เรียงตามหมายเลข

1. เรือบัญชาการและสนับสนุนการยกพลขึ้นบก (amphibious command and support ship)

2. เรือดำน้ำ ( submarine )

3. เรือเร็วโจมตี ( fast attack craft)

4. เรือพิฆาต เรือฟริเกต และเรือคอร์เวต ( destroyer, frigate and corvette )

5. เรือตรวจการณ์ (patrol vessel)

6. เรือสงครามทุ่นระเบิด (mine ship)

7. เรือยกพลขึ้นบก (landing ship)

8. เรืออุทกศาสตร์ เรือช่วยรบ และเรือประเภทอื่นๆ

9. เรือบรรทุก เครื่องบิน/เฮลิคอปเตอร์ (aircraft/helicopter carrier)

 

หมายเลขหลักที่ 2 แสดงชั้นของเรือ (Class) ในประเภทนั้นๆ เรือที่มีคุณลักษณะใกล้เคียงกันรวมไว้ในชุดเดียวกัน โดยนับจากลำดับเรือที่ต่อเสร็จและปล่อยลงน้ำก่อนของแต่ละชั้น เช่น เรือประจัญบานไอโอวา ซึ่งเป็นเรือลำแรกของชั้น ไอโอวา เป็นต้น ส่วนเรือที่มีชั้นใกล้เคียงกัน จะได้พิจารณารวมไว้ในชั้นเดียวกัน

 

หมายเลขหลักที่ 3 และ 4 แสดงลำดับที่ของเรือ โดยนับจากเรือที่ต่อเสร็จและปล่อยลงน้ำก่อน เริ่มจากลำดับที่ 1 เรียงต่อไปตามลำดับ ในกรณีที่มีเรือในชั้นเดียวกัน มีมากกว่า 9 ลำ หมายเลขเรือจะเพิ่มเป็น 4 ตัว

เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง

ดังนั้นเรือหลวงช้าง 712 จึงเป็นเรือยกพลขึ้นบก (landing ship) ซึ่งถูกใช้ในราชการกองทัพเรือ เรือหลวงช้าง ได้ปฏิบัติภารกิจครั้งสำคัญ ๆให้กองทัพเรือไทย เช่น ในช่วงสงครามเวียดนาม เป็นเรือสนับสนุนปฏิบัติการของหน่วยเฉพาะกิจนาวิกโยธิน เป็นฐานปฏิบัติการลอยน้ำ เป็นที่ฝึกของนักเรียนนายเรือหลายรุ่น และเป็นเรือฝึกหลักสูตรสำคัญ ๆของกองทัพเรืออีกหลายหลักสูตร

 

เรือหลวงช้างมีอายุการใช้งานมานานมากแล้ว ตั้งแต่สมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 ความชำรุดทรุดโทรมเกินการซ่อมบำรุง กองทัพเรือจึงปลดประจำการเมื่อปี พ.ศ. 2548 และจอดเทียบท่าอยู่ที่อู่ทหารเรือที่จังหวัดสมุทรปราการ 

 

ต่อมาในปี พ.ศ. 2555 เรือหลวงช้างก็ได้เข้าสู่โครงการฟื้นฟูสิ่งแวดล้อม โดยทางจังหวัดตราด และองค์กรบริหารจัดการการท่องที่ยวได้รับมอบเรือหลวงช้างจากกองทัพเรือเพื่อใช้เป็นปะการังเทียมในท้องทะเลตราด จึงได้มีการลากจูงเรือหลวงช้างจากจังหวัดสมุทรปราการมายังจังหวัดตราด เพื่อนำไปจมลงสู่ใต้ท้องทะเลที่เกาะช้าง ในโครงการเฉลิมพระเกียรติ 80 พรรษามหาราชินี วันที่ 16 สิงหาคม 2555 ตามโครงการ “เรือหลวงช้าง รักษ์ทะเลตราด” เพื่อเป็นแหล่งท่องเที่ยวใต้ทะเลแห่งใหม่ และฟื้นฟูระบบนิเวศ แหล่งอาศัยของสัตว์ทะเล รวมถึงเป็นแหล่งอาหารที่สมบูรณ์ของประมงเรือเล็ก

เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง

น่าสนใจที่จะไปดำมากขึ้นไหมละ แต่ก่อนจะไปดำเรือจม ต้องเข้าใจก่อนว่า การดำเรือจมอันตรายระดับหนึ่ง ดังนั้นจึงไม่ควรมุดเข้าไปภายในเรือ ยกเว้นว่าได้เรียนหลักสูตรการดำเรือจมโดยเฉพาะมาแล้ว ซึ่งจะสอนวิธีการมุด การเข้า การออก ดังเช่นที่ คุณ เอิบเปรม วัชรางกูร อดีตหัวหน้ากองโบราณคดีใต้น้ำ ผู้เชียวชาญเรื่องเรือจมเป็นพิเศษ เคยเตือนไว้ว่า “การดำน้ำเข้าไปในซากเรือจม ควรต้องเรียนหลักสูตรเพิ่มเติมก่อน เพื่อฝึกฝนวิธีแก้ปัญหา เช่น อากาศหมด อุปกรณ์ติดขัดขณะอยู่ภายใน ขึ้นผิวน้ำไม่ได้ จะต้องทำอย่างไร” แต่ถึงอย่างไร การดำเรือจมก็ให้ความรู้สึกถึงการผจญภัยเสมอ เก็บกระเป๋ากันเลยไหม ไปกันเถอะ

***บทความทั้งหมดที่เขียนมา ผู้เขียนเพียงแต่ไปรวบรวมมาจากแหล่งต่าง ๆ และนำมาเขียนใหม่ อาจมีผิดถูกบ้าง ต้องขอโทษไว้ด้วย บทความนี้ไม่ได้มีเจตนาอวดอ้างว่าผู้เขียนเก่งมาจากไหน แต่ค้นคว้าเอาไว้แล้วก็เพียงแต่อยากจะเขียนสรุปขึ้นมาใหม่เพื่อความเข้าใจของตนเอง และแจกจ่ายให้นักดำน้ำบางท่านที่ไม่ทราบข้อมูล

 

กิตติธัช ศรีฟ้า(เกิ้ล)

เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง
เรือหลวงช้าง

More to explorer